7.3.15

66: Parao kalinnutzki ne iteku wan ne imiakwan Yosep (45:16-28)

Parao kalinnutzki ne iteku wan ne imiakwan Yosep


16 NE yankwik ka walajtiwit ne iechkawan Yosep mukakik ichan Parao. Ne Parao kitak yek wan ne itejtekitini nusan. 17 Parao kilwij Yosep:

—shikinhilwi ne muechkawan: ini shikchiwakan
shiktakimiltikan ne takwalmet wan shumet Kanaan
18 shalkwikan anmuteku wan anmumiakwan, shiwikikan nikan
nimetzinmakasket ne mas yek ipal Egipto wan ankikwasket ne itumakka ne tal
19 shikinhilwi: ini shikchiwakan, shikwikan tik Egipto cajcarretaj
ipal anmusiwawan, anmukukunew wan pal ankalwikat anmuteku wan shiwikikan
20 maka shalwikakan muchi tay anmupal
ika ankipiasket muchi ne yek ipal Egipto

21 Kichijket ijkiuni ne ipilawan Israel. Yosep kinmakak cajcaretaj ken tatuktij Parao, wan kinmakak takwal ipal ne ujti. 22 Kinmakak muchi yejemet inkwajkwach yankwik, wan kimakak Benyamin yey tzunti tumin wan makwil wipil. 23 Wan ini tay kititanij ipal ne iteku: majtakti burroj kisajsakat muchi tay yek ipal Egipto, wan majtakti siwaburroj kiwikat tawial, tajtamal wan takwal ipal ne iteku ipal ne ujti.
24 Kintujtukak ne iechkawan wan yajket, wan kinhilwij:

—Ma inte metzinkukua tik ne ujti.

25 Kisket Egipto wan ajsiket Kanaan wan ichan Yakob ne inteku. 26 Kilwijket:

—Kenhayuk Yosep yultuk wan yaja ne tatuktia tik muchi Egipto.

Ishpuyawik ne iyulu Yakob, inte kimatki tay inat nemit. 27 Kwak kilwijket muchi tay Yosep kinhilwijtuya, wan yaja kitak ne cajcarretaj ne kititanij Yosep pal kalsajsakat, pejki muyulkwepa ne iyulu Yakob ne inteku 28 wan inak Israel:

—Ini wey ka kenhayuk Yosep nukunew yultuk. Niasneki nikita achtu ma niu-nimiki.

6.3.15

65: Muneshtij Yosep (45:1-15)

[Read English translation]

Muneshtij Yosep

45


YOSEP tea welituya mutalia yek inhishpan ne itakawan wan kintuktij muchi ma kiajkawakan isel. Kwak inte nemituya nian se iwan, muneshtij Yosep inhishpan ne iechkawan. Yaja chukak sujsul ken weliket kikakit muchi ne Egiptojtekat wan hasta ichan Parao kikakket chuka. Yosep kinhilwij ne iechkawan:

—Naja ni Yosep!! Kenhayuk nuteku yultuk?

Ne iechkawan inte weliket kinankiliat tatka ika muishmutijket iishpan. Yosep kinhilwij ne iechkawan:

—Shiwikikan nutech!

Tzinkisket itech, wan kinhilwij:

—Naja ni Yosep ne anmuikaw ne annechnamakaket ka Egipto! Ashkan maka shikakasiwikan. Ma inte metzinkuku anmuyulu ika annechnamakaket wan annechtuktijket ka nikan, ika pal tiwelit tiyujyultuk nechtitanij ne Teut ka anmuishpan. Ashan ume shiwit pejki ne mayan tik ne tal wan kineki uk makwil shiwit keman inte kanaj talichkwal nian tapishkal. Nechtitanijtuk ne Teut anmuishpan pal kiane inte anyawit puliwit tik ne tal, pal welit anchuluat wan anyujyultuk. Ijkiuni tel, inte anmejemet anwalnechtitanijtiwit ka nikan asunte ne Teut. Nechtalij ken se iteku ipal Parao, se tajtzin ipal muchi ne ikal wan se tatuktiani ipal muchi ne tal pal Egipto! Shijisiwikan shumet itech nuteku ankilwiat, ini tay inatuk ne mukunew Yosep: Ne Teut nechtalijtuk ken itekuyu muchi Egipto: shiwi nikan, maka shishtuna, 10 wan annakasket tik ne tal pal Goshen wan tiu-tinemi nunawak, wan ne mupilawan wan ne muishwiwan, iwan ne muichkatal wan muwakashtal wan muchi tay tikpia. 11 Niu-nimetztekipanua ka né, ika kineki uk makwil shiwit, pal te yu-panu tatka muwan wan ne mukal wan muchi tay tikpia. 12 Ne anmuijish kitat, wan ne ijish Benyamin, ka ne nuten ne metzinnutza. 13 Shikilwikan nuteku keski nikpia tik Egipto wan muchi tay ankitztiwit, wan shalwikakan nuteku ka nikan talul!

14 Kinapaluj Benyamin ne iikaw wan chukak, wan Benyamin nusan chukak. 15 Kintennamik muchi ne iechkawan wan chukak inwan. Kwakuni pejket tajtaketzat.

5.3.15

64: Yuda mutajtawelij iwan Yosep (44:18-34)

·// TZINKISKI

Yuda mutajtawelij iwan Yosep


18 TZINKISKI Yuda itech wan inak:

—Tajtzin, niknekiskia nimetzilwia se
su tinechajkawa wan te tikwalani
ika taja ken se Parao
19 taja titechtajtanilij, tinak:
Ankipiat anmuteku?
Ankipiat anmuikaw?
20 wan timetzilwijket:
Tikpiat se tuteku chulet
wan se piltzin kipishki kwak chulet, sea chikitik
n' iechkaw mikik
san yaja naka isel ipal n' inan
wan n' iteku kitasujta.
21 titechilwij:
Shalwikakan nutech ma nikita.
22 timetzilwijket:
Ne piltzin inte weli kiajkawa n' iteku
su kiajkawa, yaja yu-miki.
23 taja titechilwij:
Su inte witz ne anmuikaw anmuwan
inte anmukwepasket annechitat.
24 tiajket itech tuteku
wan tikilwijket tay tinak
25 inak tuteku:
Shumet senpa shalwikakan chiupi tawial tupal.
26 tinaket:
Inte welit tiawit
su nemi tuikaw tuwan tiasnekit
ka inte welit tikitat ne takat
su ne tuikaw inte nemi tuwan.
27 wan techilwij tuteku:
Anmejemet ankimatit
ka ume kunet nechpunilij nusiwaw
28 nechajkaw se wan ninak
se tekwani kikwaj
wan tea keman nikitak
29 annechishtiliat yajini nusan
wan panu se inteyek iwan
wan anyu-titaniat ini nutzunhistak
ka Miktan iwan yulkukulis.
30 ashan su niajsi itech nuteku
wan te nemi tuwan ne piltzin
ká kipia n' iyulu salujtuk
itech n' iyulu yajane
31 kwak yu-kita ka inte kanaj ne piltzin
yaja yu-miki
niktuktis n' itzunhistak tuteku
ka Miktan ipanpa yulkukulis
32 ika naja nikilwij nuteku
ka niu-ninankilia ipanpa ne piltzin, ninak:
asu inte timukwepat talwikat mutech
niu-ninaka inteyek tik mutachialis pal senpa
33 ashan tel
ma ninaka naja
ipatka ne piltzin ken mutekitini
wan ne piltzin ma yawi inwan n' iechkawan
34 ika ken weli niaw itech nuteku
su ne piltzin inte nemi nuwan
wan niaw nikita ne inteyek
yawi panu iwan nuteku?

4.3.15

63: Kinhejekuj senpa (43:30 - 44:17)

Kinhejekuj senpa


30 MUNELWIJ Yosep ika tatak ne iyulu ipanpa ne iikaw wan kielewij chuka. Kalak tik ne icuartoj wan chukak ka ne. 31 Kwakuni muishpakak wan kiski. Mutalij yek wan inak:

—Shiktalikan ne takwal.

32 Kitalilijket ka ikwaj, yejemet ka inkwaj wan ne Egiptojtekat ne takwat iwan ka inkwaj, ika ne Egiptojtekat inte welituyat sentakwat inwan ne Ebrayujmet ika yaja se ijyak inpal ne Egiptojtekat. 33 Mutalijket iishpan, ne wejweymet iwan ne wejweymet wan ne chijchikitik iwan ne chijchikitik, wan muitaket. 34 Tik itachialis, kintakwaltalilijket muchi. Ne Benyamin kintalilijket makwil wipta mas wey takwal que muchi ne sejseuk. Takwajket wan tawanket iwan.

44

Kituktij ne tajpia ne ikal, inak:

—Shiktema ne inkujkushtal ne takamet iwan keski takwal welit kianat, wan shiktali ne itumin sejse tik iten ne ikushtal. Wan ne nucopaj ipal tumin shiktali tik iten ne ikushtal ne chikitik iwan ne tumin pal ne itawial.

Kichijki ken tatuktij Yosep.
Kwak tatwik ka tapuyawa, kintujtukak yejemet wan ne inbujburroj. Kisket tik ne techan wan kwak inteuk nemituyat wejka, Yosep kilwij ne tajpia ne ikal:

—Shikisa mutalua inhipan ne takamet, wan kwak tikajsi shikinhilwi: "Taika ankitashtawijtiwit iwan ne inteyek ipatka ne tay yek? Anka inte ankimatit ka uni ne taijtik kan ati ne nutajtzin, wan ijtik yaja tamati ken ijtuk? Tetekia tay ankichijtiwit!

Yajki kinhajsi wan kinhilwij ijkiuni. Kilwijket:

—Taika titaketza ijkiuni, tajtzin? Ken ka tiawit tikchiwat tejemet se ijkiuni? Shikitaya. Ne tumin tikajsiket tik iten ne tukujkushtal talwikaket tik Kanaan pal timetzkwepiliat. Ken ka tikichtekiskiat ichan ne mutajtzin nian tumin nian teukwit! Asu tikajsi ka se tejemet kipia uni, ma miki, wan tejemet ma timukwepakan tekitinimet ipal ne tajtzin.

10 Inak:

—Melka nemi yek tay tina, su muajsi ka se kipia, yaja mukwepas nutekitini wan anmejemet ma shumet.

11 Muchi ijisiwket kitemultiat ne inkujkushtal talchi wan kitapujket sejse ikushtal. 12 Yaja kishtemuj, pejki iwan ne wey wan tamik iwan ne chikitik. Ne copaj nemik tik ne ikushtal Benyamin. 13 Mukwachtzajtzayanket. Kiteputzwijket sejse iburroj wan mukwepket tik ne techan. 14 Kalakket Yuda wan ne ikniwan ichan Yosep. Yaja nemituya ka né kenhayuk. Mutamutaket talchi iishpan. 15 Yosep kinhilwij:

Tay ini ankichijtiwit? Anka inte ankimatit ka se ken naja weli nitamati ken ijtuk?

16 Inak Yuda:

Tay welit tikilwiat ne tajtzin? Ken welit titanutzat? Ken timupalewisket? Ne Teut kiajsituk ne tuinteyek. Ashan timutejtekitini tejemet wan yajane ne tik ne imey muajsik ne copaj.

17 Inak:

—Ken niaw nikchiwa uni? Yajane ká tik ne imey muajsik ne copaj yu-muchiwa nutekitini. Anmejemet, shumet yek itech anmuteku.

3.3.15

62: Yosep kinamik ne iikaw (43:16-29)

Yosep kinamik ne iikaw


16 YOSEP kitak inwan Benyamin. Kilwij ne takat tajpia ne ikal:

—Shikpanulti ne takamet ka nuchan. Shikajshiti takwal wan shikmana ika yu-takwat nuwan ka tajkutunal.

17 Ne takat kichijki ken Yosep kilwijtuya. Yaja kinpanultij ne takamet tik ne ikal Yosep. 18 Majmawket ne takamet kwak kinpanultijket ichan Yosep. Inaket:

—Yaja ipanpa ne tumin mukwepket kitalia tik ne tukujkushtal achtu, yajika techkalaktijtiwit, pal techishmimiluat wan wetzit tujpak, yawit techitzkiat pal techchiwat tekitinimet, wan yu-kitzkiat ne tubujburroj.

19 Kinamikket ne takat tajpia ne ikal Yosep wan taketzket iwan tik ne tenkal. 20 Inaket:

—Tajtzin, tiwalajket achtu tikuat tawial, 21 wan kwak tiajsiket kan tipanuket ne tayua wan tiktapujket ne tukujkushtal, né nemituya ne itumin sejse tejemet tik ne iten ne ikushtal, wan nikan talwikatiwit pal tikwepat. 22 Nusan talwikat ukse tumin pal tikuat takwal. Inte tikmatit ká kitalij ne tutumin tik ne tukujkushtal.

23 Inak ne takat:

—Maka shimajmawikan, ne Teut anmupal wan ipal ne anmuteku metztalilijtuskia se chalchiwit ijtik ne anmukujkushtal. Ne anmutumin ajsik nutech.

Kishtij Shimon wan kalwikak intech. 24 Kwakuni ne takat kinpanultij ne takamet ichan Yosep. Kinmakak at pal mukshipakat wan kitakwaltij ne burrojmet. 25 Kiekchijket ne tay yawit kitakuliat Yosep kwak witz ka tajkutunal, ika takaktuyat ka yawit sentakwat. 26 Kwak ajsik Yosep ichan, kalkwijket ne tetakulis ne kipiatuyat tik ne kal wan mutankwaketzket talchi. 27 Yaja kintajtanilij ken nemit, wan inak:

—Ken nemi ne anmuteku chulet ne anhinaket. Kenhayuk yultuk?

28 Inaket:

—Nuteku nemi yek padiush, kenhayuk yultuk.

Muishpilujket wan mutankwaketzket. 29 Tachishki wan kitak Benyamin ne iikaw, ne ikunew ne inan. Inak:

—Ini ne anmuikaw chikitik ne annechilwijket?

Wan inak:

—Ma metzpia yek ne Teut, nupiltzin.

2.3.15

61: Mukwepket tik Egipto (43:1-15)

Mukwepket tik Egipto

43


NE mayan sujsul tik ne tal, wan kwak tamiket kikwat ne sinti ne kalkwijtuyat tik Egipto, ne inteku kinhilwij:

—Shumet shikuat chiupi takwal tupal.

Yuda kilwij:

—Techilwij ne takat: Inte welisket annechitat su inte nemi ne anmuikaw anmuwan. Asu tikajkawas yawi tuwan ne tuikaw tiasnekit wan tikuasket takwal mupal, asu inte tikajkawas inte tiasnekit, ika ne takat techilwij: Inte welisket annechitat su inte nemi ne anmuikaw anmuwan.

Inak Israel:

—Taika annechchiwilijket ini? Taika ankineshtilijket ne takat su ankipiat ukse anmuikaw ush inte?

Inaket:

—Ika ne takat techtajtan tupanpa wan inpanpa ne tukniwan. Inak, "Ne anmuteku kenhayuk yultuk? Ankipiat se anmuikaw?" Tikneshtilijket tay ne techtajtanilij. Ken tiwelituyat tikmatit ka yawi ina ma tikwikakan ne tuikaw?

Yuda kilwij Israel ne iteku:

—Shiktukti ne piltzin nuwan wan ma tiakanha, pal kiane tiwelit tiyujyultuk, su inte tiu-timikit tejemet, taja wan ne tupilawan. Naja niu-ninankilia ipanpa, naja nimetzmakas cuentaj ipal. Su inte nimukwepa nalwika mutech wan te nikishpanua ka nikan, niu-ninaka inteyek tik mutachialis pal senpa. 10 Su inte talishtunatuskiat, ashan ukpa talmukweptuskiata!

11 Israel ne inteku kinhilwij:

—Su ijkiuni tel tay tikchiwasket? Shikwikan ne yek pal ne tal tik ne anmutajtaijtik pal ankitakuliat ne takat: chiupi ushit, chiupi nekti, wan chiupi pal muchi tay tikpiat. 12 Ume wipta ne tumin shikwikakan tik anmumey. Anyawit ankikwepat ne tumin kitalijket tik iten anmukujkushtal; anka yaja mumamalij. 13 Shikwikan ne anmuikaw wan shumet. Shimukwepakan itech ne takat. 14 Tiawit tiktajtanit El-Shaday ma metzinpalewi pal ne takat yu-metzintasujta wan pal yu-kimakishtia ne ukse anmuiknew wan Benyamin. Wan naja su nikpulua ne nukunew, nikpulua tel.
15 Wan kiane, ne takamet kikwijket ini tetakulis, wan ume wipta ne tumin kiwikaket tik inmejmey, wan Benyamin. Kisket, yajket Egipto wan ajsiket iishpan Yosep.

1.3.15

60: Ken Yosep kinhejekuj ne iechkawan (42:15-38)

Ken Yosep kinhejekuj ne iechkawan


15 KWAKUNI Yosep inak:

—Ashan niu-nimetzinhejekua. Nimetzinhilwia ipanpa Parao, semaya anyut-ankisat ka nikan kwak yu-witz ne anmuikaw chikitik nikan. 16 Shiktitanikan se anmejemet ma kalwika ne anmuikaw. Niu-nimetzintentzakwa wan yu-muita asu tejkia tay anhinatiwit, wan su inte, ipanpa Parao ka anmejemet antachianimet!

17 Wan kinkalaktij tik ne tetzakwiluyan tik yey tunal. 18 Yosep kinhilwij kwak panutuyat yey tunal:

—Ini shikchiwakan, wan annakasket yujyultuk, ika ne Teut niktakamati naja: 19 asu anmejmelawak, se anmuechkaw ma mutentzakwa tik ne tetzakwiluyan, wan anmejemet shumet shikwikakan tawial pal ne mayan anmuchan. 20 Wan ne anmuikaw chikitik shalwikakan nutech wan yu-mumati ka tejkia tay anhinatiwit wan te anmikisket.

Wan kichijket kiane. 21 Kwakuni muilwijket:

—Tesu, tejemet tikpiat ne culpaj ipanpa ne tuikaw, kwak tikitaket ne iyulkukulis kwak nemik mutajtawelia tuwan wan te tikchiwilijket casoj, yajika walaj tujpak ini tuyulkukulis.

22 Reuben kinnankilij, inak:

—Yajika nimetzinhilwij, ninak: maka shikchiwilikan tatka ne piltzin. Inte annechchiwilijket casoj wan ashan titashtawiat tinemit ne ipatiw ne iesyu.

23 Yejemet inte kimatit ka Yosep kimati tay inat nemit, ika nemituya se tapatani ijtik yejemet. 24 Muishkwepki kan te welit kitat, wan chukak. Walmukwepki wan kinnutzki. Kikwij se yejemet, Shimon, wan kitentzak ka inhishpan.
25 Yosep tatuktij ma kitemakan ne intajtaijtik iwan tawial, wan ma kinkwepilikan ne intumin muchi, sejse tik ikushtal, wan ma kinmakakan pal takwat tik ne ujti. Wan kiane kichijket. 26 Kitakimiltijket ne burrojmet iwan ne tawial wan yajket.
27 Se yejemet kitapuj ne ikushtal pal kitakwaltia ne iburroj kan nakaket pal panut ne tayua, wan kitak ka né ne itumin tik iten ne ikushtal. 28 Kinhilwij ne iechkawan:

—Mukweptuk ne nutumin. Nikan nemi tik nukushtal!

Kakasiwket wan mumutijket. Muilwijket:

—Ashkan tay techchiwilij ne Teut?

29 Ajsiket itech Yakob, ne inteku, tik ne tal ipal Kanaan. Kineshtilijket muchi tay panuk, inat:

30 —Ne takat tatuktia ka né mutalij takwawak tuwan wan kimati ka tinemituyat titachiat ichtaka uni tal. 31 Tikilwijket ka tejemet timejmelawak, ka inte tiijichtakatachianimet. 32 Majtakti-ume tinemit ne tukniwan, tinaket, tiipilawan sanse tuteku. Se tejemet intea kanaj wan ne chikitik ashan nemi iwan tuteku tik Kanaan, tinaket. 33 Ne takat tatuktia tik uni tal techilwij: Niaw nikita su anmejmelawak. Se anmejemet shikajkawakan nuwan. Shikwikan tay anmunekit pal ne mayan ka anmuchan wan shumet. 34 Kwak ankalwikat ne anmuikaw chikitik, naja niu-nikmati ka inte antachianimet sunte anmejmelawak, wan niu-nitemaka ne anmuiknew wan anwelisket anpashaluat kan ankinekit tik ne tal.

35 Kwak pejket kishtiat muchi ijtik ne inkujkushtal, kiajsiket sejse ichuspaj pal ne tumin tik ne ikushtal, wan kwak kitaket muchi ne intumin ka ne, yejemet wan ne inteku majmawket. 36 Yakob ne inteku kinhilwij:

—Naja annechishtilijtiwit ne nupilawan! Yosep inte kanaj wan Shimon inte kanaj wan Benyamin san ankikwisket. Nujpak wetztuk muchi uni!

37 Reuben kilwij ne iteku:

—Ne ume nupilawan shikmikti su te nimukwepa nalwika. Shikajkawa tik ne numey wan niu-nimetzkwepilia.

38 Inak:

—Inte yu-temu nupiltzin muwan ika ne iechkaw mikika wan yaja isel naka. Su panu se tay inte yek tik ne ujti, tiu-tiktemultia ini chulet hasta ne Miktan ipanpa yulkukulis.